Project

Met een van de vele vervolgen van ons, inmiddels wijd verspreide, school- en ruimtevaartproject ‘Project VTISL-ARISS’ heeft onze school opnieuw een unicum behaald.

Bij meerdere leerlingen die, via een rechtstreekse radioverbinding, een gesprek hebben gevoerd met Frank De Winne (ISS)2 is er iets ontstaan om het daar niet bij te laten. ‘Men had de smaak te pakken…’
Binnen de afdeling Elektriciteit-Elektronica (4, 5 en 6de) was er een groepje leerlingen ontstaan die graag een vergunning zouden behalen als privaat radiotelefonist (radioamateur).
Bovendien zijn er heel wat zaken die terug te vinden zijn zowel binnen hun opleiding Elektriciteit-Elektronica als bij de opleiding tot radioamateur.

Vaak denkt men dat een radioamateur een persoon is die radioprogramma’s maakt of bijvoorbeeld een andere taak vervult bij een vrije zender, echter is dat niet de bedoeling.
Na het volgen van de nodige lessen en in de examens (BIPT)3 te slagen, bewijzen de kandidaten dat ze over voldoende kennis beschikken van elektriciteit, elektronica, communicatietechnieken, de wetgeving en de operationele procedures.
Daardoor bekomt men de vergunning van privaat radiotelefonist met een daaraan verbonden callsign4

Een radioamateur is een persoon die, volgens opgelegde normen en wetten, beschikt over eigen apparatuur. Het is o.a. de bedoeling via de verworven technisch- en wetenschappelijk kennis verbindingen te maken, op aarde of in de ruimte(!) met andere radioamateurs.
In geval van nood (catastrofes of grote ongevallen) zijn de radioamateurs steeds bereid om hun kunnen (communicatie en/of technische expertise) gratis ter beschikking te stellen van de gemeenschap; enkele voorbeelden hiervan zijn kapseizen van de Herald of Free Enterprise, bij overstromingen,
aanslagen van 11 september 2001 in de Verenigde Staten, orkaan Katrina in januari 2006, aardbeving in L’Aquila in april 2009, aardbeving in Haïti in januari 2010,…

Na het behalen van dergelijke vergunning kan men niet alleen een nuttige hobby beoefenen alsook diepgaandere projecten op school/GIP, maar zal het voor sommige leerlingen ongetwijfeld bevorderend zijn voor het maken van een bewust keuze in hun verdere studies en werkgelegenheid!


Tijdens de paasvakantie, nadat de partiële examens op school pas achter de rug waren, hadden we op 6 april afspraak met het examencentrum van het BIPT. Als trotse herder trok ik er met mijn kudde schapen heen voor het theoretische examen.
Met fierheid kunnen we melden dat onze school inmiddels een 20-tal officiële radioamateurs, met de vergunning ‘Aspirant privaat radiotelefonist’ aan boord heeft, en één met HAREC5-vergunning!

Hiermee hebben we met alle zekerheid een school met een unieke afdeling Elektriciteit-Elektronica ter wereld!

Patriek De Temmerman,
Leraar Elektronica & telecommunicatie

LEES MEER

1 ISS: International Space Station
2 BIPT: Belgisch Instituut voor Post en Telecommunicatie (Brussel)
3 Callsign: Uniek toegekende roepnaam, bijvoorbeeld Frank De Winne ON1DWN
4 HAREC: Vergunnning met recht op hogere vermogens alsook research en development

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

U weet ongetwijfeld dat onze Belgische astronaut Frank De Winne (ON1DWN) sinds in mei, voor een expeditie van 6 maanden, aan boord is van het Internationaal Ruimtestation ISS.
De bedoeling van ons project was een straalverbinding te creëren tussen de aarde en het ISS (internationaal ruimtestation).
In tegenstelling tot andere ARISS-contacten die de verbinding tot stand brengen via een ‘telebridge’
(soort telefoonverbinding) of een geleende zendinstallatie maakten wij gebruik van onze eigen antenne.
Dit is zeer uniek en is bovendien een knap staaltje van eigen research & development @ VTI Sint-Lucas!

Wij kregen de toestemming van ARISS (Amateur Radio on the International Space Station) om in samenwerking met ESA (European Space Agency) een radioverbinding tot stand te brengen met het ISS. Wij deden dat met een zelf ontworpen ‘Cross Yagi’-antenne en motoren die we kregen van UBA (Koninklijke Unie van de Belgische Zendamateurs) en die we in verschillende stadia verder ontwikkeld hebben.

In een eerste fase hebben we de motoren links, rechts laten sturen met behulp van een relaissysteem. Hoe zijn we te werk gegaan?
Eerst hebben we de motoren onderzocht, deze intern bestudeerd en het schema ervan opgesteld.
De volgende stap bestond erin om zelf de sturing in een CAD-programma uit te tekenen.
Toen restte ons alleen nog een uitvoering te maken op een printplaat. Dit hebben we gedaan met behulp van ons eigen freesmachine. Een hele uitdaging, maar het TEAM is erin geslaagd!

De motorsturing moest volledig computergestuurd zijn. Om de gerobotiseerde sturing te realiseren hebben we gebruik gemaakt van een satelliettracking programma dat de live- coördinaten van het ISS doorspeelt. Deze coördinaten worden verwerkt in onze interfacekaart.
De interfacekaart zet dan de digitale ingang om naar een leesbaar signaal voor de motoren.
Op deze manier konden we de antennes richten om een optimale verbinding tot stand te brengen. We slaagden erin om gedurende een tiental minuten met Frank De Winne te communiceren!

Schematisch:

Het hoofdstation:

Het backup station:

Het satelliettracking programma:

Hieronder ziet u een screendump uit een satelliettracking programma op zaterdag 21 maart 2009, het ISS was enkele ogenblikken eerder (20u23) met het blote oog duidelijk waarneembaar van west naar oost.